El Delta del Orinoco es una de las regiones más biodiversas de la Tierra. Su mezcla de ríos de agua dulce, estuarios salobres y bosques inundados soporta una increíble variedad de vida. Las especies clave incluyen el Jaguar, el Delfín Rosado, la Nutria Gigante, la Anaconda Verde y el Cocodrilo del Orinoco, en peligro crítico. La región es también un paraíso para los observadores de aves, con más de 200 especies registradas en las inmediaciones.
Explora la Guía de Especies
¿Cuáles son los hábitats y zonas de vegetación del Delta del Orinoco?
El delta es un mosaico de diversas comunidades vegetales, cada una adaptada a diferentes niveles de salinidad, inundación y tipos de suelo. El delta alberga los mayores rodales de manglares de Venezuela (alrededor del 70% del total nacional) y vastas extensiones de bosques pantanosos únicos.
- Los Bosques de Manglares
- Los manglares se extienden hasta 40 kilómetros tierra adentro a lo largo de las orillas de los cursos de agua donde las mareas aún tienen influencia. Están dominados por Rhizophora mangle (mangle rojo), Laguncularia racemosa, Avicennia tomentosa y Conocarpus erectus. Donde la marea es menos fuerte, se mezclan con Pterocarpus officinalis y Bravaisia integerrima. El sotobosque es en gran parte desnudo, sin capa de arbustos o pastos.
- El Morichal (Los Pantanos de Palmas)
- El hábitat más icónico del delta. Si bien la palma de moriche (Mauritia flexuosa) es famosa hoy en día, los estudios paleoecológicos muestran que solo llegó a dominar el paisaje hace unos 3.000 años, durante un período de inestabilidad climática. Hoy, vastos bosques pantanosos están completamente dominados por estas palmas, que los Warao llaman el "Árbol de la Vida".
- Bosques Pantanosos
- Estos bosques cubren aproximadamente 5.000 kilómetros cuadrados de la llanura del delta. Se caracterizan por suelos permanentemente anegados y especies como Symphonia globulifera y Pterocarpus officinalis. También presentan altas densidades de palmas como Manicaria saccifera y Euterpe oleracea (Açaí). Los árboles aquí se han adaptado al agua; especies como Symphonia desarrollan raíces zancudas especializadas y raíces respiratorias (neumatóforos) que sobresalen del suelo inundado.
- Praderas Flotantes (Bora)
- Las aguas tranquilas de muchos canales están cubiertas por enormes praderas flotantes de plantas acuáticas, particularmente jacintos de agua (Eichhornia crassipes, conocidos localmente como bora) y pastos. Estas islas flotantes son arrastradas lentamente por la corriente y proporcionan un hábitat vital para peces y vida acuática.
¿Qué aves viven en el Delta del Orinoco?
Se han registrado más de 200 especies nativas en los cursos de agua y selvas del delta. Listadas alfabéticamente.
- Martín Pescador Amazónico (Chloroceryle amazona)
- Picogordo Amazónico (Cyanoloxia rothschildii)
- Martín Pescador Enano Americano (Chloroceryle aenea)
- Bananaquit (Coereba flaveola)
- Halcón Murcielaguero (Falco rufigularis)
- Tángara Cabecicastaña (Tangara gyrola)
- Cucarachero Bicolor (Campylorhynchus griseus)
- Monja Negra (Monasa atra)
- Rayador Negro (Rynchops niger)
- Zamuro Negro (Coragyps atratus)
- Búho Negruzco (Strix huhula)
- Atrapamoscas Pechinegro (Taeniotriccus andrei)
- Gavilán Collarejo (Busarellus nigricollis)
- Garza Nocturna Coroninegra (Nycticorax nycticorax)
- Colibrí Hada de Orejas Negras (Heliothryx auritus)
- Loro Cabecinegro (Pionites melanocephalus)
- Arasarí Cuellinegro (Pteroglossus aracari)
- Titira Colinegra (Tityra cayana)
- Dacnis Azul (Dacnis cayana)
- Guacamaya Azul y Amarilla (Ara ararauna)
- Semillero Negriazul (Volatinia jacarina)
- Zafiro Barbiazul (Chlorestes notata)
- Tángara Azulgris (Thraupis episcopus)
- Esmeralda Coliazul (Chlorostilbon mellisugus)
- Picoplano Piquigrande (Megarynchus pitangua)
- Golondrina Pechiparda (Progne tapera)
- Periquito Gorgipardo (Eupsittula pertinax)
- Cucarachero Pechihabano (Cantorchilus leucotis)
- Saltador Gorgianteado (Saltator maximus)
- Trepatroncos Gorgianteado (Xiphorhynchus guttatus)
- Garza Crestada (Pilherodius pileatus)
- Chango Caribeño (Quiscalus lugubris)
- Atrapamoscas Ganadero (Machetornis rixosa)
- Urraca de Cayena (Cyanocorax cayanus)
- Tucán de Canalete (Ramphastos vitellinus)
- Espiguero Castaño (Sporophila angolensis)
- Atila Canelo (Attila cinnamomeus)
- Garza Coco (Ardea cocoi)
- Halcón Semitorcuado (Micrastur semitorquatus)
- Palomita Común (Columbina passerina)
- Chotacabras Común (Nyctidromus albicollis)
- Cuco Ardilla Común (Piaya cayana)
- Mosquerito Común (Todirostrum cinereum)
- Gavilán Zancón (Geranospiza caerulescens)
- Carpintero Amarillo (Celeus flavus)
- Caracara Carancho (Caracara plancus)
- Oropéndola Crestada (Psarocolius decumanus)
- Carpintero Carmesí (Campephilus melanoleucos)
- Colasuave de Delta Amacuro (Thripophaga amacurensis) — Endémica
- Torcaza Común (Zenaida auriculata)
- Batará Lineado (Cymbilaimus lineatus)
- Elenia Selvática (Myiopagis gaimardii)
- Vencejo Palomero (Tachornis squamata)
- Ninfa Cola de Tijera (Thalurania furcata)
- Tángara Crestada (Tachyphonus surinamus)
- Esmeralda Gorgibrillante (Chionomesa fimbriata)
- Saltarín Cabecidorado (Ceratopipra erythrocephala)
- Periquito Aliamarillo (Brotogeris chrysoptera)
- Pitirre Gris (Tyrannus dominicensis)
- Golondrina Pechigrís (Progne chalybea)
- Colibrí Pechigrís (Campylopterus largipennis)
- Rascón Cuelligrís (Aramides cajaneus)
- Milano Cabecigrís (Leptodon cayanensis)
- Gavilán Gris (Buteo nitidus)
- Trompetero Aliplomizo (Psophia crepitans)
- Gavilán Negro Mayor (Buteogallus urubitinga)
- Garza Blanca Grande (Ardea alba)
- Cristofué Grande (Pitangus sulphuratus)
- Tinamú Grande (Tinamus major)
- Garrapatero Mayor (Crotophaga major)
- Guala Cabecigrís (Cathartes melambrotus)
- Arasarí Verde (Pteroglossus viridis)
- Mielero Verde (Chlorophanes spiza)
- Oropéndola Verde (Psarocolius viridis)
- Martín Pescador Rufo (Chloroceryle inda)
- Trogón Verde (Trogon viridis)
- Periquito Culiverde (Forpus passerinus)
- Mango Gorgiverde (Anthracothorax viridigula)
- Buco Guayanés (Notharchus macrorhynchos)
- Mosquerito de Yelmo (Lophotriccus galeatus)
- Hoatzín (Opisthocomus hoazin)
- Chajá Cornudo (Anhima cornuta)
- Zopilote Rey (Sarcoramphus papa)
- Gaviota Piquigrande (Phaetusa simplex)
- Halcón Reidor (Herpetotheres cachinnans)
- Zambullidor Menor (Tachybaptus dominicus)
- Cristofué Chico (Philohydor lictor)
- Vencejo Tijereta (Panyptila cayennensis)
- Carpintero Lineado (Dryocopus lineatus)
- Ermitaño Enano (Phaethornis longuemareus)
- Tinamú Chico (Crypturellus soui)
- Ermitaño de Cola Larga (Phaethornis superciliosus)
- Cuco de Manglar (Coccyzus minor)
- Cardenal Enmascarado (Paroaria nigrogenis)
- Loro Harinoso (Amazona farinosa)
- Batará Murino (Thamnophilus murinus)
- Pato Real (Cairina moschata) — Exótico: Escape
- Cormorán Neotropical (Nannopterum brasilianum)
- Reinita Charquera (Parkesia noveboracensis)
- Atrapamoscas Ocráceo (Mionectes oleagineus)
- Hoja-Rasquero Gorgiocráceo (Automolus ochrolaemus)
- Chifflorinis Oliváceo (Schiffornis olivacea)
- Saltador Oliváceo (Saltator olivascens)
- Loro Alianaranjado (Amazona amazonica)
- Águila Penachuda (Spizaetus ornatus)
- Mirla Pechipálida (Turdus leucomelas)
- Barbito Coliblanco (Threnetes leucurus)
- Paloma Colorada (Patagioenas cayennensis)
- Tángara Palamera (Thraupis palmarum)
- Jacamar Paraíso (Galbula dea)
- Buco Pío (Notharchus tectus)
- Atrapamoscas de Agua (Fluvicola pica)
- Atrapamoscas Pirata (Legatus leucophaius)
- Pijuí de Corona Liso (Synallaxis gujanensis)
- Milano Plomizo (Ictinia plumbea)
- Paloma Plomiza (Patagioenas plumbea)
- Mielerito Purpúreo (Cyanerpes caeruleus)
- Cuervo Frutero (Querula purpurata)
- Guacamaya Rojiverde (Ara chloropterus)
- Guacamaya Vientrirroja (Orthopsittaca manilatus)
- Carpintero Coronirrojo (Melanerpes rubricapillus)
- Cotorra Abanico (Deroptyus accipitrinus)
- Mielerito Patirrojo (Cyanerpes cyaneus)
- Cacique Lomirrojo (Cacicus haemorrhous)
- Guacamaya Hombrirroja (Diopsittaca nobilis)
- Caracara Gorgirrojo (Ibycter americanus)
- Ermitaño Rojizo (Phaethornis ruber)
- Martín Pescador Anillado (Megaceryle torquata)
- Gavilán Caminero (Rupornis magnirostris)
- Paloma Doméstica (Columba livia)
- Reinita Pechirrosada (Granatellus pelzelni)
- Palomita Rojiza (Columbina talpacoti)
- Paloma Rojiza (Patagioenas subvinacea)
- Garza Tigre Rufa (Tigrisoma lineatum)
- Gavilán Cangrejero (Buteogallus aequinoctialis)
- Ermitaño Pechirrojo (Glaucis hirsutus)
- Vireón Cejirrufo (Cyclarhis gujanensis)
- Jacamar Colirrufo (Galbula ruficauda)
- Zafiro Gorgirrojo (Hylocharis sapphirina)
- Guacharaca (Ortalis ruficauda)
- Polluela Coronirrufa (Rufirallus viridis)
- Atrapamoscas de Márgenes Rufos (Myiozetetes cayanensis)
- Chirigüe Azafranado (Sicalis flaveola)
- Gavilán Sabanero (Buteogallus meridionalis)
- Palomita Escamosa (Columbina squammata)
- Piha Gritona (Lipaugus vociferans)
- Chorlito Semipalmado (Charadrius semipalmatus)
- Tordo Renegrido (Molothrus bonariensis)
- Vencejo de Cola Corta (Chaetura brachyura)
- Tángara Piquiplateado (Ramphocelus carbo)
- Hormiguero Plateado (Sclateria naevia)
- Garrapatero Aní (Crotophaga ani)
- Garceta Nívea (Egretta thula)
- Atrapamoscas Social (Myiozetetes similis)
- Tiranuelo Sureño (Camptostoma obsoletum)
- Cucarachero Común (Troglodytes musculus)
- Avefría Sureña (Vanellus chilensis)
- Carpintero Pechimanchado (Colaptes punctigula)
- Atrapamoscas Rayado (Myiodynastes maculatus)
- Garza Rayada (Butorides striata)
- Cucarachero Dorsilistado (Campylorhynchus nuchalis)
- Atrapamoscas Azufrado (Tyrannopsis sulphurea)
- Milano Tijereta (Elanoides forficatus)
- Buco Golondrina (Chelidoptera tenebrosa)
- Pitirre Tropical (Tyrannus melancholicus)
- Sinsonte Tropical (Mimus gilvus)
- Reinita Tropical (Setophaga pitiayumi)
- Currucutú Común (Megascops choliba)
- Coqueta Empenachada (Lophornis ornatus)
- Guala Común (Cathartes aura)
- Tángara Turquesa (Tangara mexicana)
- Tinamú Abigarrado (Crypturellus variegatus)
- Chango Terciopelo (Lampropsar tanagrinus)
- Atrapamoscas Bermellón (Pyrocephalus rubinus)
- Esmeralda Versicolor (Chrysuronia versicolor)
- Eufonia Violácea (Euphonia violacea)
- Trepatroncos Piquicuña (Glyphorynchus spirurus)
- Garcilla Bueyera (Ardea ibis)
- Garza Silbadora (Syrigma sibilatrix)
- Carpinterito Vientriblanco (Picumnus spilogaster)
- Esmeralda Pechiblanca (Chrysuronia brevirostris)
- Perico Ojiblanco (Psittacara leucophthalmus)
- Tángara Listiblanca (Tachyphonus rufus)
- Tiranuelo de Loro Blanco (Ornithion inerme)
- Jacamarín Cuelliblanco (Florisuga mellivora)
- Mirla Cuelliblanca (Turdus albicollis)
- Colibrí Coliblanco (Polytmus guainumbi)
- Tucán Gorgiblanco (Ramphastos tucanus)
- Paloma Puntiblanca (Leptotila verreauxi)
- Golondrina Aliblanca (Tachycineta albiventer)
- Turpial Amarillo (Icterus nigrogularis)
- Elenia Vientriamarilla (Elaenia flavogaster)
- Gaviota Piquiamarilla (Sternula superciliaris)
- Loro Coroniamarillo (Amazona ochrocephala)
- Tiranuelo Coroniamarillo (Tyrannulus elatus)
- Picogordo Verdiamarillo (Caryothraustes canadensis)
- Caracara Cabeciamarilla (Daptrius chimachima)
- Picochato de Márgenes Amarillos (Tolmomyias assimilis)
- Cacique Lomiamarillo (Cacicus cela)
- Carpintero Penachiamarillo (Melanerpes cruentatus)
- Gavilán Colifajeado (Buteo albonotatus)
¿Qué mamíferos viven en el Delta del Orinoco?
La población de mamíferos del delta incluye depredadores ápice como el jaguar, grandes especies acuáticas como el delfín rosado y el manatí, y roedores gigantes como el capibara.
Felinos (Felidae)
- Jaguar (Panthera onca) — Depredador ápice de la selva
- Puma (Puma concolor)
- Ocelote (Leopardus pardalis)
- Margay (Leopardus wiedii)
- Jaguarundí (Herpailurus yagouaroundi)
- Gato de Geoffroy (Leopardus geoffroyi)
- Gato Tigre del Sur (Leopardus guttulus)
Mamíferos Acuáticos y Semi-Acuáticos
- Delfín Rosado / Boto (Inia geoffrensis)
- Tucuxi / Delfín Gris (Sotalia fluviatilis)
- Manatí de las Indias Occidentales (Trichechus manatus)
- Nutria Gigante (Pteronura brasiliensis)
- Nutria Neotropical (Lontra longicaudis)
- Capibara (Hydrochoerus hydrochaeris) — El roedor más grande del mundo
Primates y Otros Mamíferos Terrestres
- Mono Aullador Rojo (Alouatta seniculus)
- Mono Capuchino Marrón (Cebus olivaceus)
- Monos Araña (Ateles spp.)
- Tapir (Tapirus terrestris)
- Pecarí de Collar (Pecari tajacu)
- Pecarí Labiado (Tayassu pecari)
Osos Hormigueros (Vermilingua) y Roedores
- Oso Hormiguero Gigante (Myrmecophaga tridactyla) — "Oso Palmero"
- Tamandúa Sureño (Tamandua tetradactyla)
- Oso Hormiguero Sedoso (Cyclopes didactylus)
- Paca / Lapa (Cuniculus paca)
- Agutí del Orinoco (Dasyprocta guamara) — Endémico
- Ardilla Guayanesa (Guerlinguetus aestuans)
¿Qué reptiles se encuentran en el Delta del Orinoco?
El Delta del Orinoco es un punto crítico de biodiversidad herpetológica. Según un estudio exhaustivo publicado por el Museo de Historia Natural La Salle (Molina, Señaris y Rivas), se han registrado 72 especies de reptiles en la región de Delta Amacuro.
Ecología y Biogeografía de los Reptiles del Delta
La comunidad de reptiles del delta es muy diversa porque actúa como un puente entre las biotas de Guayana y Amazonía. El 38,5% de las especies son amazónicas/guayanesas, lo que confirma el delta como una subregión de la Región de Guayana.
- Riqueza de Hábitats: Los hábitats forestales (bosques pantanosos, bosques no inundados y bosques de galería) albergan la mayor riqueza de especies (40 especies exclusivas). Los hábitats abiertos como marismas, morichales y cuerpos de agua albergan menos especies, aunque son cruciales para los taxones acuáticos.
- Patrones de Actividad: El 59% de los reptiles son diurnos (activos durante el día), el 24% son nocturnos y el 17% son activos tanto de día como de noche. Todos los lagartos, excepto dos especies de geckos, son diurnos.
- Endemismo: El delta tiene muy pocas especies estrictamente endémicas. La más notable es el Anolis del Delta (*Anolis deltae*), que se encuentra solo en el Delta Inferior.
Cocodrilios
- Cocodrilo del Orinoco (Crocodylus intermedius) — En Peligro Crítico (CITES Apéndice I)
- Caimán de Anteojos (Caiman crocodilus)
- Caimán Enano de Cuvier (Paleosuchus palpebrosus)
Tortugas y Morrocoyes
- Tortuga Arrau (Podocnemis expansa) — En Peligro Crítico
- Tortuga Galápago (Podocnemis unifilis)
- Matamata (Chelus fimbriatus)
- Morrocoy Sabanero (Geochelone denticulata)
- Tortuga de Patas Moteadas (Rhinoclemmys punctularia)
- Tortuga Cuello Torcido (Platemys platycephala)
- Tortuga Verde Marina (Chelonia mydas) — En Peligro
- Tortuga Golfina (Lepidochelys olivacea) — En Peligro
Serpientes del Delta del Orinoco
Esta lista se extrae del estudio "Los reptiles del Delta del Orinoco, Venezuela" de C. Molina, C. Señaris y G. Rivas, basado en exploraciones realizadas entre 1992 y 1997. Los investigadores identificaron las siguientes 31 especies de serpientes:
Familia Aniliidae (1 especie)
- Anilius scytale
Familia Boidae (4 especies)
- Boa constrictor constrictor
- Corallus hortulanus
- Epicrates maurus
- Eunectes murinus (Anaconda)
Familia Colubridae (22 especies) – La familia más diversa
- Chironius carinatus
- Chironius fuscus fuscus
- Leptophis ahaetulla coeruleodorsus
- Oxybelis aeneus
- Oxybelis fulgidus
- Spilotes pullatus
- Atractus trilineatus
- Erythrolamprus aesculapii
- Helicops angulatus
- Helicops hogei
- Hydrops triangularis
- Leptodeira annulata ashmeadi
- Liophis breviceps
- Liophis cobella cobella
- Liophis lineatus
- Liophis melanotus melanotus
- Liophis reginae reginae
- Oxyrhopus petola
- Pseudoboa coronata
- Pseudoboa neuwiedii
- Siphlophis compressus
- Thamnodynastes sp.
Familia Elapidae (1 especie) – Serpientes de coral
- Micrurus dissoleucus
Familia Viperidae (2 especies) – Víbora de foseta
- Bothrops atrox
- Lachesis muta muta
Familia Typhlopidae (1 especie) – Serpientes ciegas
- Typhlops brongersmianus
Especies Notables de Serpientes
Anaconda Verde
Eunectes murinus No VenenosaLa serpiente más grande y pesada del mundo. Están perfectamente adaptadas al entorno acuático del delta, con ojos situados en la parte superior de la cabeza para inspeccionar la superficie del agua. Son depredadores de emboscada, derribando grandes presas como capibaras y caimanes, y pueden sobrevivir durante semanas sin comer después de una gran comida.
Mapanare / Cuatro Narices
Bothrops atrox Altamente VenenosaTambién conocida como la Víbora de Foseta Común. Esta agresiva víbora es responsable de la mayoría de las mordeduras de serpiente en la región. Prefiere los bosques densos pero deambula hacia las plantaciones. Su veneno ataca el sistema circulatorio y puede causar hemorragias internas graves; la atención médica inmediata es vital.
Cuaima / Bushmaster
Lachesis muta Altamente VenenosaLa víbora más larga de las Américas. Es un depredador nocturno que se encuentra en selvas tropicales profundas e inalteradas. Su veneno es potente y puede causar síntomas graves, lo que la convierte en una especie que debe ser muy respetada.
Boa Arborícola
Corallus hortulana No VenenosaUna serpiente arborícola famosa por su polimorfismo (viene en colores brillantes o tonos apagados). Las hembras dan a luz crías vivas. Aunque no es venenosa, se sabe que muerden ante la menor provocación.
Boa Constrictor
Boa constrictor No VenenosaUna serpiente de cuerpo pesado que se encuentra en los trópicos húmedos. Son depredadores de emboscada y notables nadadores, que a menudo se encuentran cerca de los ríos. Generalmente son dóciles pero darán una mordedura de advertencia si se sienten amenazadas.
Serpiente de Agua
Helicops angulatus Levemente VenenosaUna especie acuática con ojos y fosas nasales situados en la parte superior de la cabeza, lo que le permite esperar en emboscada a peces y ranas mientras está mayormente sumergida. Se mueven lentamente pero pueden ser irritables, entregando una mordedura dolorosa (pero no mortal).
Lora / Serpiente Loro Gigante
Leptophis ahaetulla Levemente VenenosaUna serpiente larga, delgada y de color verde brillante que a menudo se confunde con una enredadera. Son cazadores activos diurnos con colmillos en la parte posterior de la boca. Su mordedura no es peligrosa, pero las bacterias en su boca pueden causar infección.
Serpiente de Dorso Negro
Erythrolamprus melanotus No VenenosaUna serpiente pequeña y delgada con una distintiva raya negra a lo largo de su espalda. Es una excelente nadadora que caza peces y ranas en el agua, así como pequeños lagartos en tierra. No representa peligro para los humanos.
Falsa Coral
Oxyrhopus petolarius Levemente VenenosaTambién conocida como la Serpiente de Fuego del Bosque. Imitan las bandas brillantes de las serpientes de coral venenosas para disuadir a los depredadores. Son cazadores nocturnos que se alimentan de roedores, lagartos y huevos de aves. Son tranquilas y generalmente huirán en lugar de luchar.
Serpiente de Bejuco
Oxybelis aeneus Levemente VenenosaUna especie arborícola con cuerpos increíblemente delgados y hocicos largos y puntiagudos. Son prácticamente indetectables cuando se camuflan contra ramitas. Su veneno solo es efectivo contra presas pequeñas y representa poco riesgo para los humanos.
Reptiles y el Pueblo Warao
Históricamente, algunas especies de reptiles han sido parte de la caza de subsistencia de los Warao, aunque se consideran fuentes secundarias de alimento. Durante la estación seca, los Warao pueden cazar iguanas (*Iguana iguana*) y tortugas terrestres (*Geochelone denticulata*). El caimán de anteojos (*Caiman crocodilus*) se caza ocasionalmente para el consumo local o se vende a forasteros.
¿Qué peces hay en el Delta del Orinoco?
Con más de 438 especies registradas, el delta es una enorme interfaz entre la vida de agua dulce y la marina, albergando desde pirañas y bagres gigantes hasta rayas de agua dulce. Listadas alfabéticamente a continuación.
- Corvina Acoupa (Cynoscion acoupa)
- Arawana (Osteoglossum bicirrhosum)
- Bagre Acorazado / Plecos (Hypostomus spp., Pterygoplichthys spp.)
- Aguja del Atlántico (Strongylura marina)
- Anchoa Dientuda del Atlántico (Lycengraulis grossidens)
- Sábalo del Atlántico (Megalops atlanticus)
- Cuchillo Rayado (Gymnotus carapo)
- Leporino Listado (Leporinus fasciatus)
- Tamboril Listado (Colomesus psittacus)
- Anchoa de Bates (Lycengraulis batesii)
- Lenguado de Bahía (Citharichthys spilopterus)
- Fantasma Negro (Apteronotus albifrons)
- Piraña Negra (Serrasalmus rhombeus)
- Caribe / Piraña de Punto Negro (Pygocentrus cariba)
- Bagre de Bloch (Pimelodus blochii)
- Cuchillo de Hocico Romo (Brachyhypopomus beebei)
- Cuchillo de Bonaparte (Apteronotus bonapartii)
- Raya Nariz de Vaca Brasileña (Rhinoptera brasiliensis)
- Tiburón Toro (Carcharhinus leucas)
- Raya Águila de Hocico Romo (Myliobatis freminvillei)
- Roncador Burro (Pomadasys crocro)
- Mojarra Caitipa (Diapterus rhombeus)
- Candirú (Vandellia beccarii)
- Tamboril Ajedrezado (Sphoeroides testudineus)
- Guitarra Chola (Rhinobatos percellens)
- Róbalo Común (Centropomus undecimalis)
- Jurel Caballo (Caranx hippos)
- Picudo de Cuvier (Boulengerella cuvieri)
- Curimata Ciprinoide (Curimata cyprinoides)
- Raya Disco (Paratrygon aiereba)
- Sardina Dientuda (Chirocentrodon bleekerianus)
- Lenguado Pardo (Achirus achirus)
- Bagre Pico de Pato (Platynematichthys notatus)
- Bagre Pico de Pato (Sorubim lima)
- Come Tierra (Geophagus abalios)
- Anguila Eléctrica (Electrophorus electricus)
- Triportheus Alargado (Triportheus auritus)
- Dormilón Gordo (Dormitator maculatus)
- Róbalo Gordo (Centropomus parallelus)
- Bagre Leña (Sorubimichthys planiceps)
- Cíclido Bandera (Mesonauta egregius)
- Bagre de Barbas Planas (Pinirampus pirinampu)
- Pámpano de Florida (Trachinotus carolinus)
- Gobio de Agua Dulce (Awaous flavus)
- Aguja de Agua Dulce (Potamorrhaphis guianensis)
- Rayas de Agua Dulce (Potamotrygon spp.)
- Anguila Lombriz de Agua Dulce (Stictorhinus potamius)
- Carácido de Vidrio (Roeboides affinis)
- Cuchillo de Vidrio (Eigenmannia macrops)
- Mylossoma Dorado (Mylossoma aureum)
- Corvina de Fondo (Bairdiella ronchus)
- Anchoa Guayanesa (Anchoviella guianensis)
- Sardina Aleta Larga Guayanesa (Odontognathus mucronatus)
- Cóngrido Guayanés (Cynoponticus savanna)
- Agujeta (Hyporhamphus roberti)
- Dólar de Plata de Vientre Duro (Mylossoma duriventre)
- Jurel Ojo de Caballo (Caranx latus)
- Bagre Jau (Zungaro zungaro)
- Corvina Rey (Macrodon ancylodon)
- Malacho (Elops saurus)
- Cuero (Oligoplites saurus)
- Lisa Lebranche (Mugil liza)
- Lenguado Rayado (Achirus lineatus)
- Anchoa de Dedo Largo (Anchoa filifera)
- Raya de Hocico Largo (Dasyatis guttata)
- Cuchillo de Cola Larga (Sternopygus macrurus)
- Lenguado de Cola Larga (Apionichthys dumerili)
- Lookdown (Selene vomer)
- Anchoa del Manamo (Anchoviella manamensis)
- Cabeza de Pie Draco (Abramites hypselonotus)
- Mojarra de María (Bujurquina mariae)
- Bagre Tigre Meta (Pseudoplatystoma metaense)
- Morocoto / Pacu (Piaractus brachypomus)
- Dormilón de Lodo (Butis koilomatodon)
- Gobio Desnudo (Gobiosoma bosc)
- Laemolyta del Orinoco (Laemolyta orinocensis)
- Pavón del Orinoco (Cichla orinocensis)
- Dólar de Plata del Orinoco (Metynnis orinocensis)
- Bagre Tigre del Orinoco / Surubim (Pseudoplatystoma orinocoense)
- Triportheus del Orinoco (Triportheus orinocensis)
- Óscar (Astronotus ocellatus)
- Bagre Parásito (Ochmacanthus alternus)
- Lisa Parassi (Mugil incilis)
- Pesú (Brycon pesu)
- Carácido Picudo (Acestrorhynchus microlepis)
- Piraíba / Bagre Gigante (Brachyplatystoma spp.)
- Cíclido Ram (Mikrogeophagus ramirezi)
- Paco Vientrirrojo (Piaractus brachypomus)
- Dólar de Plata (Myloplus rubripinnis)
- Bagre de Cola Roja (Phractocephalus hemioliopterus)
- Payara de Cola Roja (Acestrorhynchus falcatus)
- Cíclido Piquillo (Crenicichla saxatilis)
- Cíclido de Silla (Aequidens tetramerus)
- Sardina Escamosa (Harengula jaguana)
- Raya de Schroeder (Potamotrygon schroederi)
- Severum (Heros severus)
- Raya de Hocico Puntiagudo (Dasyatis geijskesi)
- Dólar de Plata (Metynnis argenteus)
- Carácido Picudo Plateado (Boulengerella lucius)
- Piraña Esbelta (Serrasalmus elongatus)
- Tiburón Martillo de Ojo Chico (Sphyrna tudes)
- Raya Redonda (Urotrygon microphthalmum)
- Pejesierra (Pristis pectinata)
- Raya Mariposa (Gymnura micrura)
- Corvina Lisa (Cynoscion leiarchus)
- Raya de Río de Lomo Liso (Potamotrygon orbignyi)
- Corvina de Plata Sudamericana (Plagioscion squamosissimus)
- Corvina del Sur (Menticirrhus americanus)
- Anguila Lombriz Moteada (Myrophis punctatus)
- Anchoa Espinosa (Anchoa spinifer)
- Dormilón Mejilla Espinosa (Eleotris pisonis)
- Raya Águila Moteada (Aetobatus narinari)
- Carácido Picudo Moteado (Boulengerella maculata)
- Corvinas (Stellifer spp.)
- Mojarra Rayada (Eugerres plumieri)
- Róbalo Espada (Centropomus ensiferus)
- Tambaquí (Colossoma macropomum)
- Anostomus de Ternetz (Anostomus ternetzi)
- Leporino de Tres Puntos (Leporinus friderici)
- Come Tierra de Tres Puntos (Satanoperca daemon)
- Roncador Torroto (Genyatremus luteus)
- Brycon Bicolor (Brycon bicolor)
- Lisa Blanca (Mugil curema)
- Corvina de Boca Blanca (Micropogonias furnieri)
- Anchoa Aleta de Ala (Pterengraulis atherinoides)
- Pellona de Río de Aleta Amarilla (Pellona flavipinnis)
- Anchoviella perezi
- Apistogramma guttata
- Apistogramma hoignei
- Apistogramma hongsloi
- Biotoecus dicentrarchus
- Brachyhypopomus brevirostris
- Caenotropus labyrinthicus
- Callichthys callichthys
- Cetengraulis edentulus
- Charax gibbosus
- Charax apurensis
- Charax notulatus
- Chilodus punctatus
- Cichlasoma orinocense
- Cichlasoma taenia
- Cleithracara maronii
- Corydoras spp.
- Creagrutus bolivari
- Creagrutus ephippiatus
- Ctenobrycon spilurus
- Curimata cerasina
- Erythrinus erythrinus
- Exodon paradoxus
- Galeocharax sp.
- Gephyrocharax valencia
- Gnathocharax steindachneri
- Gobioides broussonnetii
- Gobionellus oceanicus
- Gymnocorymbus bondi
- Gymnocorymbus thayeri
- Gymnorhamphichthys hypostomus
- Helicops angulatus
- Hemibrycon metae
- Hemigrammus spp.
- Hoplarchus psittacus
- Hyphessobrycon bentosi
- Hypoclinemus mentalis
- Hypopygus lepturus
- Hypopygus neblinae
- Iguanodectes spilurus
- Jupiaba polylepis
- Kryptolebias ocellatus
- Lagocephalus laevigatus
- Laemolyta fernandezi
- Leptodeira annulata
- Leporinus maculatus
- Leporinus steyermarki
- Lonchurus lanceolatus
- Markiana geayi
- Mesonauta insignis
- Microcharacidium eleotrioides
- Microglanis poecilus
- Micropoecilia bifurca
- Micropoecilia parae
- Micropoecilia picta
- Microsternarchus bilineatus
- Moenkhausia spp.
- Myliobatis freminvillei
- Myrophis punctatus
- Nannacara quadrispinae
- Odontostilbe pulchra
- Paragoniates alburnus
- Paralonchurus brasiliensis
- Pellona castelnaeana
- Pellona harroweri
- Phenacogaster megalostictus
- Phenacogaster microstictus
- Piabucus dentatus
- Pimelodina flavipinnis
- Pimelodus altissimus
- Plagioscion auratus
- Platysilurus mucosus
- Poecilia reticulata
- Poecilia vivipara
- Polycentrus schomburgkii
- Polydactylus virginicus
- Poptella compressa
- Poptella longipinnis
- Potamorrhaphis guianensis
- Prionotus punctatus
- Pristella maxillaris
- Pristobrycon calmoni
- Pristobrycon striolatus
- Propimelodus sp.
- Pseudanos irinae
- Pseudostegophilus nemurus
- Pseudotylosurus microps
- Rachovia maculipinnis
- Rhamphichthys apurensis
- Rhamphichthys rostratus
- Rivulus deltaphilus
- Rivulus hartii
- Scorpaena brasiliensis
- Scomberomorus brasiliensis
- Selene setapinnis
- Serrasalmus altuvei
- Serrasalmus irritans
- Serrasalmus medinai
- Sphoeroides testudineus
- Steatogenys elegans
- Stellifer magoi
- Stellifer microps
- Stellifer naso
- Stellifer rastrifer
- Stellifer stellifer
- Stictorhinus potamius
- Strongylura marina
- Symphurus tessellatus
- Synbranchus marmoratus
- Tetragonopterus chalceus
- Tomeurus gracilis
- Trichiurus lepturus
- Trinectes maculatus
- Trinectes paulistanus
- Triportheus brachipomus
- Triportheus venezuelensis
- Umbrina coroides
- Xenagoniates bondi